بیکاری و صنعت مدرن

با اضافه کردن سیستمهای نرم افزاری به بخشهای سه گانه یک ماشین, بار آوری کار از چنان سیستم برنامه ریزی شده ای برخوردار میگردد که هر جز پروسه تولید ویژه, برنامه مشخص خود را دارد و پارامتر های شدت, سرعت و دامنه عمل را میتوان به دلخواه وبنا بر ضرورت تولید, تکمیل و یا تغییر داد.در عین حال سیستم های مکانیکی ماشین, که جانشین افزار کار میگردند, ماشین را از حالت ساده اتومات بمرحله پیشرفته آن که بکارگیری میکروپروسسهاست تبدیل میکند.
اتوماتیزیره شدن ماشین تحت نظارت یک دستگاه نرم افزاری, باعث میشود که ابعاد ماشین درعین بالا بودن سرعت و دامنه آن,کاهش یابد و با افزایش شدت شتاب افزار ماشین, بار آوری کار افزایش چشمگیر پیدا کند

در بخش صنعت, نمو بار آوری کار(در رابطه با سیستم خودکارماشین) و در نتیجه افزایش سرمایه ثابت, باعث میشود که سرمایه, بیشتر از اینکه به تقاضای استخدام کارگر پاسخ گوید, شدت و زمان لازم کار را بالا ببرد.
کوتاه ساختن قهری روزانه کار با تکان عظیمی که به توسعه نیروی بار آور و صرفه جویی در شرایط تولید وارد میکند, بلافاصله موجب آن میشود که در زمان واحد کار زیادتری صرف گردد, نیروی کار کشش بالاتری یابد و زمان کار بنحو فشرده تری پر شوند, با بعبارت دیگر :
تراکم کار, کارگررا بچنان درجه ای ازشدت وامیدارد که تحقق آن تنها دردرون روزانه کارکوتاه گشته ای امکان
 پذ یر است.
بعنوان مثال:اگر در صنعت نساجی, دست افزار ها به ماشین افزار  و ماشین افزارها با سیستمهای نرم افزاری( کامپیوتری)تحت کنترل یک گروه چند نفره قرار گیرد, دیگر لازم نخواهد بود که بر سر هر ماشین یک نفر بافنده, یک نفر ریسنده و چند نفر خدمه رابط بکار گمارده شود.
 تمامی مراحل در یک پروسه بهم بسته و توسط سیستم کنترل کامپیوتری انجام خواهد گرفت. از این روست  که نیروی کار اضافی حذف میگردد و به خیل سپاه ذخیره وارد میشود.
سیستمهای نرم افزاری, در طراحی, کنترل و تولید در صنعت ماشین سازی که ماشین,توسط ماشین ساخته میشود وکلا صنایع فولاد وبسته بندی, نقش بسزایی یافته وماشین افزارجانشین افزا کاربطور گسترده و خودکار گردیده است.
در بخش سازه و پروژه های عظیم ساختمانی, نیز حرف اول را در طراحی, کنترل وساخت, ماشین افزار میزند و بعنوان مثال: در ساخت یک پروژه بزرگ سد سازی, تونل و یا آسمانخراش, همه کارهای فاز اول که مربوط به زمین شناسی, مکانیک خاک وآزمایش مقاومت خاک است توسط یک دستگاه حفاری که مجهز به سیستم کامپیوتری پردازش توپوگرافی زمین است همزمان با حفاری صورت می پذ یرد و دیگر نیازی به نمونه برداری و حمل به آزمایشگاه و طیقه بندی اطلاعات و تهیه گزارش که مستلزم نیروی کاری زیادی است نمی باشد.

در بخشهای الکترونیک,داروسازی  و بویژه صنایع میکروپروسسه ها, حاکمیت مراحل مختلف تولید به  ماشین داده شده است.
در صنعت چاپ و گرافیک: با جایگزین شدن اگهی ها الکترونی که در کوتاهترین زمان و در گستردگی بوسعت جهانی عمل میکند, بار آوری یک ماشین جستجوگر را انچنان ترقی داده که یک شرکت مثل گوگل بتنهایی ۸۰ میلیارد دلار در سال درآمد از طریق قرار دادن اگهی در اینترنت دارد و در مقابل این وضعیت,  ورشکستگی  چاپخانه ها و بیکاری  انبوه در این بخش از صنعت خود را بنمایش میگذارد.  
گوگل اميدوار است با صرف ۲۰۰ ميليون دلار، تا سال ۲۰۱۵ موفق به ايجاد يک آرشيو ديجيتالی از ميليون ها کتاب از کتابخانه دانشگاه های استانفورد، ميشيگان و هاروارد و کتابخانه عمومی نيويورک شود

و یا در بخش پالایش نفت, اگر پالایشگاه  آبادان و تهران را در نظر بگیریم, تولید  بنزین  سوپر در یک واحد پالایشگاه تهران  بمیران چهارده هزاربشکه در روز و توسط سه نفر در یک شیفت برنامه ریزی شده بطوریکه یک نفر در یونیت, یک نفر رابط و یک نفر هم در داخل اطاق کنترل با هم کار میکنند.ولی قبلا برای همان میزان تولید در پالایشگاه آبادان که  از سیستم خود کار پایین تری برخوردار بود, علاوه بر  تولید  بمیزان نسبتا کمتر, احتیاج به حدود بیست نفر کارگر بود.
نقش این سه نفر با توجه به بالا بودن بارآوری کار, از چنان درجه اهمیتی برخوردار است که اگر بر فرض برای بالابردن سطح دستمزد و در اعتراض به پایین بودن وضعیت معاش, دست از کار بکشند, نتیجه آن میشود که تولید, با کمبود چهارده هزار بشکه بنزین سوپر در روز مواجه میشود که تاثیر آن در اندک زمانی کوتاه, خود را در بخش حمل و نقل و خدمات اجتماعی در سطح وسیع نشان میدهد. ولی سرمایه با در اختیار داشتن بازار جهانی کار و سپاه ذخیره آن, مشکل را در اسرع وقت به نفع خود حل میکند.

در صنعت کشاورزی مدرن, سعی برین است که عملیات پر کاربر کاشت و برداشت و بسته بندی هر چه بیشتر به ماشین واگذار شود و دست انسان در این مراحل هر چه بیشتر کوتاه گردد.
در حال حاضر اگر سری بیک مزرعه کشاورزی در جنوب آلمان بزنی و از نزدیک تماشاگر چگونگی تولیدات کشاورزی باشی, متوجه میشوی که تمامی مراحل آماده سازی, کاشت, برداشت و بسته بندی محصولات کشاورزی, توسط  یکی دو نفر با استفاده  از انواع  تراکتورها, که  قابلیت های گوناگون اجرایی را در هر بخش دارند صورت می پذیرد و در انتها محصولات بسته بندی شده آماده تحویل به بازار مصرف توسط سیستمهای برنامه ریزی شده حمل و نقل است.
از طرف دیگر, محدودیت های بار آوری زمین در صنعت کشاورزی, به کمک علم ژنتیک حل شده که بار آوری کار را بالا می برد و در این رابطه سعی بر این است که هر چه بیشتر از سالنهای تولید محصولات کشاورزی بجای مزارع استفاده شود.
یک کارگر کشاورز در مزارع مدرن, علاوه بر این که مهارتهای لازمه استفاده از تمامی ماشین آلات کشاورزی را در مراحل مختلف کاشت, داشت و برداشت دارد, از روشهای بکارگیری سمپاشی, حسابداری و ارتباطات با مراکز مختلف, با در دست داشتن یک تلفن موبیل, به کار فشرده و برنامه ریزی شده روزانه  مشغول است.
در تاکستانهای انگور جنوب آلمان, ما به مزارعی برخورد میکنیم که درختان انگور بشکل صفحه در ردیفهای بفاصله یکی دو متری توسط شبکه هایی از سیم قرار گرفته اند تا تراکتور براحتی بتواند از میان آنها عبور نموده و برداشت انگور نماید. این روش کاشت و برداشت توسط ماشین باعث میشود که نیروی کار مورد مصرفی در یک تاکستان بزرگ به نیروی کار یک و یا دو نفر با استفاده از ماشین تبدیل گردد. عملی که نتیجه آن غیر ضروری بودن نیروی کار بسیار است.
در بخش دامپروری  نیز,  در بخشهای مختلف تولیدات دامی ودام,هر چه بیشتر سیستمهای ماشینی جایگزین سیستمهای قدیمی گشته و بعنوان مثال: سیستم شیر پاستوریزه و جوجه ماشینی و سلاخیهای ماشینی از دست آوردها آنست.که بار آوری کار را ترقی داده و بیکاری را افزایش.
در شکل پیشرفته تولید کشاورزی, با استفاده از ماشین آلات, علم ژنتیک در جهت رفع محدودیتهای بار آوری زمین, استفاده از وسایل ارتباط جمعی و انبارداری مدرن و حمل ونقل  سیستماتیک و بکارگیری روشهای مناسب کاشت و برداشت که بتواند با ماشین همگامی داشته باشد, بارآوری کار, در سطح گسترده ای ترقی میکند و نتیجه آن, این میشود که احتیاج به نیروی کار در این سطح کاهش پیدا کند.

 بیکاری و صنایع پر نیروبر, نیروی کار ارزان

هر اندازه که شیوه تولید سرمایه داری در کشوری بیشتر گسترش یافته باشد, اضافه جمعیت نسبی, چشمگیری بیشتری پیدا میکند.اضافه جمعیت نسبی به نوبه خود سبب آن میشود که ازسویی در بسیاری ازرشته های صنعت, فرمانبرداری کما بیش ناقص  کار ازسرمایه ادامه پیدا کند, و این وضع طولانی تر از آن ادامه یابد که در نخستین نگاه مقتضای حالت عمومی پیشرفت است.این امر نتیجه وجود توده بزرگی از کارگران مزدور ارزان قیمتی است که آماده بکار هستند و یا بیکار شده اند و نیز پیامد مقاومت بیشتری است که برخی رشته های صنعت, بنا بر ماهیت خود, در برابر تبدیل کار دستی بکار ماشینی نشان میدهند.
از سوی دیگر, رشته های تولیدی جدیدی بویژه در زمینه مصارف تجملی تاسیس میشوند که این جمعیت نسبی, یعنی جمعیتی  را که غالبا در نتیجه  برتری  یافتن سرمایه  ثابت در رشته های دیگر تولید بیکار شده است, بمثابه پایه  کار می پذ یرد.
در حالي كه شاخص اشتغال در كارگاههاي بزرگ صنعتي در ایران در سه ماه نخست سال ۸۳ به رقم ۱۰۳ واحد رسيده بود، اين شاخص با ۹/۳ درصد كاهش در بهار سال ۸۴ به رقم ۹۹ واحد رسيد.
همچنين شاخص توليد در كارگاههاي بزرگ صنعتي در بهار سال ۸۳ به ۲۱۱ واحد رسيده بود، اين شاخص با ۳/۱۰ درصد رشد از ۲۳۱ واحد افزون شد.
بر اساس گزارش بانك مركزي در حالي كه ميزان سرمايه‌گذاري در ساختمانهاي جديد در مناطق شهري كشور در سال ۱۳۸۳ به مرز ۲۰ تريليون و ۶۲ ميليارد ريال رسيده بود، اين رقم در بهار ۱۳۸۴ جاري با رشد ۱/۴۰ درصدي نسبت به دوره مشابه سال قبل به ۲۸ تريليون و ۱۰۸ ميليارد ريال افزون گشت.

تئوری جبران در مورد کارگرانی که بوسیله ماشین بیرون رانده شده اند

سلسه کاملی از بورژا, از قبیل جیمس میل, مک کاخ, تورنس, سینور, ج.استوارت میل و غیره مدعی هستند هر ماشینی که کارگران را بیرون میراند همواره همزمان همراه با آن و بالضروره سرمایه متناسبی را برای مشغول ساختن همان کارگران آزاد میسازد.
در پاسخ باین آقایان باید گفت که:
اگر ماشین تازه بکار افتاده کمتر از مجموع قیمت نیروی کار و کارافزاری, که جانشین آنها شده است, ارزش داشته باشد, آنگاه سرمایه آزاد شده میتواند نیروی کارکمتری را بکار جلب نماید,در صورتیکه نیروی کار بیشتری برکنار شده اند. لذا با هر بهبود فنی ماشین آلات کمتر کارگر استخدام میشود.
در بهترین حالات عده کارگرانی که برای ساخت ماشین های مزبور استخدام میشوند کمتر از آنهایی است که در نتیجه استفاده از آن ماسین از کار بر کنار میگردند.
در نتیجه ماشین کارگر را از وسایل معیشت آزاد میسازد. ولی در زبان اقتصادی چنین تعبیر میشود که:    
ماشین وسایل معیشت کارگران را آزاد میکند یا بسرمایه ای که کارگران را مورد استفاده قرار میدهد تبدیل میگردد.
کارگرانی که بوسیله ماشین از کار رانده شده اند از کارگاه به بازار کار فروریخته میشوند و در آنجا بر تعداد نیروهای کاری که قبلا برای بهره کشی سرمایه ذخیره شده اند می افزایند.
این تیره بختانی که در نتیجه تقسیم کار ناقص شده اند, در خارج از محیط کار قدیمی خویش بقدری کم ارزشند که نمیتوانند جز به برخی از رشته های نازل کار, که همواره پر زحمت و کم مزد هستند, دسترسی پیدا کنند.
پس آنگاه که ماشین عده ای از کارگران شاغل در رشته معینی از صنعت را آزاد میسازد, گروهی از افراد ذخیره بوسیله رشته های دیگر کار جذب و از نو میان آن رشته ها توزیع میگردد در حالیکه در اثنای مدت گذار بخش عمده ای از نخستین قربانیها تباه و نابود میشوند.